Konut Sektöründe “Fiyat Köpüğü” veya “Kriz” Oluşum Göstergeleri Nelerdir?

İstanbul, Türkiye ve Dünya İçin Konut Fiyat Endeksleri (üçer aylık veriler, reel, 2000-2014)

Amerika Birleşik Devletleri’nde 2006-2010 yıllarında patlak veren finansal krizden ve onu takiben oluşan “Büyük Küresel Durgunluk”‘tan bu yana konut sektöründeki fiyat gelişmeleri yaygın bir biçimde mercek altına alınıyor.

Yukarıdaki hesaplama ve çizimimde; TCMB’nin Ocak 2010‘dan bu yana yayınladığı İstanbul ve Türkiye geneli için konut fiyat endekslerinin (1, 2) dünyanın geri kalan kısmındaki ortalama fiyatlara kıyasla, reel terimler cinsinden çok daha hızlı artmakta olduğunu görmektesiniz. Peki ama, bu gelişme, Türkiye’de konut piyasasında patlak verecek bir “kriz”in habercisi midir? Türkiye’de veya dünyanın diğer herhangi bir ülkesinde konut sektöründe oluşacak bir “fiyat balonu veya kabarcığı”nın göstergeleri neler olabilir? Sadece nominal (veya reel) konut fiyat endekslerini izlemek yeterli midir? Her büyük konut fiyatı artışı tehlikeli midir? Bugünlerde, Türkiye ekonomisiyle ilgilenen pek çok kişinin kafasında bu soru önemli bir yer teşkil ediyor. İşte, aşağıdaki kaynaklarda, bu konudaki bazı önemli tanım ve göstergeler hakkında yararlı ipuçları bulacaksınız. Konu; artık kaba/yüzeysel tarif, sözel tahmin veya yorumlar yerine, ayrıntılı ve güvenilir (yeni) ampirik araştırmalar gerektiriyor.

.

İlk Yayınlanma Tarihi: 2014.06.12, 09:55
Son Güncellenme: 2014.06.12, 17:11

Türkiye’de İnşaat Sektörü, Kentleşme ve “Gökdelenlerin Dayanılmaz Yükselişi”

 

Meraklıları için bazı ek kaynak, bağlantı ve ipuçları:

Belirsizlikler, Bekleyişler ve Merkez Bankalarının “İletişim Politikası” Uygulamaları: Okuma Listesi ve Seçilmiş Bağlantılar

Merkez bankalarının iletişim politikaları hakkında birkaç teorik ve ampirik makale, yorum ve bazı internet bağlantıları (kronolojik sırayla):

 

Tablo 1:

TU-AD636_1213me_HV_20131213090932[1]

Kaynak: Cüneyt Toros (2013.12.13)

Tablo 2:

fft16_mf1857494Kaynak: Uğur Gürses (2013.12.16)

 

TCMB Başkanlarının Konuşma ve Sunumları (2004-2014):

2014
2013
2012
2011
2010
2009
2008
2007
2006
2005
2004 ve öncesi

 

Türkiye’de Bakanların TCMB, Para Politikası ve Kurlar İle İlgili Bazı Yorum ve Beyanatları (Twitter, 2014)

 

 

Türkiye’deki “Enflasyon Hedeflemesi” Deneyimi (2002-?)

Türkiye’de 2002-2005 yıllarında örtük/zımni (implicit) biçimde uygulandıktan sonra, 2006’dan başlayarak açık biçimde uygulanmaya devam edilen ve kimilerine göre 2010 yılı sonlarında büyük ölçüde gevşetilen ve/veya tümüyle terk edilen “enflasyon hedeflemesi” (inflation targeting) rejimi hakkında bazı seçilmiş okuma önerileri:

Selected News, Interviews, Presentations, and (Official) Documents on “Turkish Economy”

Selected Links on “Turkish Economy”

Source: Twitter & Scoop.It

 

Türkiye’deki “Net Hata ve Noksan” Tartışmaları: Yeni Şişede Eski Şarap?

 

Türkiye’nin ödemeler dengesinin “cari işlemler hesabı” ile “net hata ve noksan” kısımlarının “aylık” (Ocak 1992 – Temmuz 2013) ve “yıllık” (1984-2013, 2013: ilk yedi ay) seyirlerini aşağıdaki iki şekilde görmektesiniz:

 

CIH-NHN_199201-201307

 

NetHataNoksan_yillik_1984-201307

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası‘nın Temmuz 2013 için açıkladığı ödemeler dengesindeki (EVDS) “net hata ve noksan” tutarının 4.8 milyar dolar gibi çok yüksek bir değerde olması nedeniyle başlayan tartışma (örn.: Google, Twitter) vesilesiyle, bazı ilginç, yararlı ve/veya önemli haber, makale ve yorumları önce Twitter’da, daha sonra da burada, aşağıdaki gibi listeledim:

Konuyla ilgili olarak “Türkiye’deki Güncel ‘Net Hata ve Noksan’ Tartışmaları Ortamında Yüksek Cari Açıkların Unutulmaması Gereken Önemi, 1950-2013” başlığıyla yayınladığım (11 Ekim 2013) bir günlük yazısına http://kibritcioglu.com/iktisat/blog/?p=4147 adresinden ulaşılabilir.

“Türkiye’nin IMF’ye ve Dış Dünyaya Olan Diğer Borçları Hakkında Bazı Gözlemler (1989-2013)”: İki Ek Tablo

Bu notta, sadece, internet günlüğümde “Türkiye’nin IMF’ye ve Dış Dünyaya Olan Diğer Borçları Hakkında Bazı Gözlemler (1989-2013)” başlığıyla yayınlanan yazımdaki anlatım ve şekilleri destekleyecek iki (büyük) tablo yer almaktadır:

Tablo 1: Türkiye’nin Brüt Dış Borç Stoku (milyar $, üçer aylık veriler)

Dis-Borc-Paylari_1989-4_2012-4_Tablo2

Kaynak: HM VDS ve TCMB EVDSAK‘nin hesaplamaları.

 

Tablo 2: Türkiye’nin Brüt Dış Borç Stokunun Bileşimi (yüzde, üçer aylık veriler)

Dis-Borc-Stoku_1989-4_2012-4_Tablo1

Kaynak: HM VDS ve TCMB EVDSAK‘nin hesaplamaları.